| Rheinisches Wörterbuch | ![]() | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Köpfchenswindvogel bis Koppel III (Bd. 4, Sp. 1233 bis 1235) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Köpfchenswindvogel be-köpfeln kopfen köpfen abköpfen beköpfen Köpfer Köpfert köpfig aufköpfig köpfisch Köpfsel Kopie kopieren köpisch Köpp Kopp I Kopp II Kopp III Kopp IV Kopp V Koppedenz Köppel Koppel I Koppel II Koppel III Koppel-baum Koppelegge Koppeleisen Koppelflette Koppelgaul Koppelgestell Koppelhämchen Koppelholz Koppeljong Koppelkette Koppelknecht Koppelkramp Koppelkühe Koppelmeise koppelriesig Koppelscheit Koppelstab Koppelstange Koppelweide koppelweise Koppelwerk koppeln abkoppeln ankoppeln auskoppeln verkoppeln Koppel-gretchen Koppelhannes Koppelpelz Koppelschurz Koppels koppeln I koppeln II koppen köppen Koppen Koppen-stein Kopper Köppernadel Koppes Kopp-mar köppsch kopulieren verkopulieren Kopulation Kor I Kor II Kor III Kor IV Kor V Kor VI Kor- Koresel Korjungen Korklas Korkammer Korkönig Korspeicher Korstuhl Kor VII kör Kör Kora Korabel Korakter korant Korante Koral Korales Koralle korallen koram korant Korasch | be-köpfeln -ęb- Kobl-Bend, Neuw-OBieber schw.: etwas b., begreifen, verstehen. kopfen -ǫp- schw.: 1. den Kopf abschlagen, in dem Spr.: Wenn et Huhn krähjt för den Hahn on et Wiff spreckt för de Mann, dann sall men et Huhn k. on et Wiff kloppen Rees-Ringenbg. — 2.a. Sträucher k., stutzen; en Heck, Wegge (Weiden) k. MüEif. — b. mit dem spitzen Ende des Ostereies kippen Sol-Burschd, Altk-Sörth. köpfen -eb-, –ęb-, –-, –p- schw.: 1. schröpfen; nass of drüj geköppt weəde; loss dich ens k.! Aach-Stdt. — 2.a. zu Kopf 2 a. α. heə es deck geköppt hat einen dicken Kopf Aach-Stdt 1835. — β. einen k., enthaupten Allg. RA.: He hät en Hals tum k. Wippf. De (Geizige) let (liesse) sech för ne Penning k. MGladb. — Einen Hahn (ein Huhn) k., ihm den Kopf abschlagen; vun unsere traut sech käner, e Hohn se k. Saarbr, Allg.; Hahn k. zu Kirmes (s. Hahn). RA.: Hahnen k. un Ferken schlachten kann nich jederener Gummb-Berghsn. — Das Schwein k., vor dem Schlachten mit einem Hammer betäuben Sol-Langenf. — γ. absol., mit den Köpfen zusammenstossen Koch-Lutzerath. — δ. den Ball mit dem Kopfe stossen, beim Fussball Verbr. — ε. absol. tauchen, einen Kopfsprung ins Wasser machen Sieg-Strombg, Geld-Capellen, Klev-Goch. — b. zu Kopf 2 b. α. etwas nicht k., nicht begreifen; ich kann et net k. Saarbr-Sulzb, Schleid, Monsch, MüEif, Eusk-Zülp, Dür-Froitzh. — β. der es geköppt aufgeregt Sieg-Fussh; dat Wort lo hat mich bes [Bd. 4, Sp. 1234] ab- köpfen: 1. die Gipfel an Bäumen, die Spitzen an Ästen, Hecken abhauen, stutzen Verbr. wie k. 2 c β; de Klee muss dererscht abgekäppt were wenn ein Kleeacker umgepflügt werden soll, der Klee aber neu ausschlug Simm-Laub; den Baum mit der Axt über der Erdoberfläche abhauen Goar-Weiler. — 2. ech han dech afgeköppt deinen Klicker getroffen Rheinb-Schönau. PfWB be -köpfen: etwas b., überlegen, begreifen (scherzh. oder ärgerlich gemeint); ech moss mer iərsch dat b.; he hät sech dat beköpp; dat beköpps de widder net; dir fällt dat B. schwer; de es schwer van Begreff, de beköpp net Rip, Mosfrk, Rhfrk [-a- Simm-Horn]. RA.: Die änen b. et net, die anern ze Lewen net, die anern näs noch spoder, die lezten sugor iwerhaupt net Bitb-Wiersd. Köpfer Sg. t. m.: 1. -ęp- Schreckgespenst (das den Kopf abhaut) Prüm-Schwirzh. — 2. -ęb- Kopfsprung beim Schwimmen; Fall oder Sturz auf den Kopf Koch, Kobl; -p- Bo-Stdt, Bergh-Hüchelhv, MGladb-Mülfort Rheydt, Neuss-Rheinf, Düss-Gerresh Volmerswerth, Ess, Rees-Loikum; enen K. machen. Köpfert -ęb- Saarbr, Kobl Sg. t. m.: 1. dass. 2. — 2. kębərts schlahn Purzelbaum schlagen Goar-Hirzenach. köpfig -ęb-, –p- Saarbg, Trier, Altk-NFischb, Malm, Geld, Klev, Rees Adj.: eigensinnig; s. auch bloss-, dick-, strackk. [Bd. 4, Sp. 1235] auf- köpfig: opkpəx aufsässig Dinsl-Hünxe. köpfisch kęb Ottw, Saarbr-Nassw, Saarl, Merz, Zell-Trarb, Neuw-Datzeroth, Bitb, Daun, Prüm; kp Malm u. dann Rip, Berg, Eup, MGladb, Kemp, Geld, Mörs, Klev, MülhRuhr, Ess [-pĭ seltener Saarbg-Onsd, Malm-Amel, Neuw-Altwied, Aach-Herzogenr; kp u. -ǫ- Düss-Stdt] Adj.: eigensinnig, starrköpfig; rechthaberisch, übelgelaunt Allg.; net k. sen es nicht genau nehmen Schleid-Lückerath. RA.: He üs sua eigesinnig es e k. Perd MülhRuhr. Köpfsel kpsəl, Pl. -əlts Klev-Cranenbg Goch Mehr Stdt; südl. noch MGladb-Hardt, Aden-Antw. n.: Kopfgeschirr des Pferdes. S. Häuptsel. kopieren in den Städten schw.: einen Brief k., auf der Kopiermaschine. — Kopierrädchen zum K. der Linien auf dem Schnittmuster. köpisch -- = wählerisch s. küppisch; Köpp -ø- = Bottich, Käfig s. Küppe; Kopp I -ǫ- = Rabe s. Kob II; Kopp II -ǫ- = Spinne s. Kobbe; Kopp III -ǫ- = Kopf (s. d.); Kopp IV -o- Hügel-, Kopfspitze, Kuppe II (s. d.). Koppedenz = Kompetenz (s. d.); Köppel s. Küppel bei Kuppe II; Koppel I -o- = Kuppel (s. d.). [Bd. 4, Sp. 1236]
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| © 2002—2010 by Kompetenzzentrum für elektronische Erschließungs- und Publikationsverfahren in den Geisteswissenschaften an der Universität Trier Home | Impressum | Kontakt | ![]() | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||