Wörterbuchnetz
Rheinisches Wörterbuch 
 
Tröpes bis Tröppe (Bd. 8, Sp. 1392 bis 1394)
 
 Tröpes trpəs Waldbr-Wildbg; dr- Eckenhg; s. Tröbes; Pl. -əsən m.: verächtl. einfältiger Mensch, Tropf.

tropig -- = einfältig usf. s. bei Tropp IV.

Tropf s. bei Tropp; Tropfen s. bei Troppen.

Tropp I -ǫ- = Treppe (s. d.); Tropp II trǫp u. dr- = Lakritze s. Dropp.
 
 
Tropp III zu dem Wort vergl. man Trobbel u. Trupp I; trǫp Altk-Birken, Waldbr (dat –pə), Wermelsk, Remschd, Mettm-Gruiten, Eup-Stdt. Aach, Rees; drǫp Ess, Mörs-Binsh; drp Bitb-Neuerbg; drbən Bitb-Usch Sg. t. m.: eine Menge, Schar; en düchtigen Tr. Eərpel (Kartoffeln); en ganzen (helen) Tr. Allg.; bes. zusammengewachsene Haselnüsse an einem Stiel, ene Twei-, Drei-, Viertr. Eup, Allg.; en Dobbeltr. zwei Pflaumen an einem Stiel Mettm-Gruiten. RA.: De sitt as en Ul (Eule) tüschen en Dr. Kraihen passt nicht dahin, wird überschrieen Ess. — Troppwī:s scharenweise Barm.
 
 
Tropp IV das dem nhd. Tropf entsprechende Wort ist als drob, –ǫ-, Pl. -e-, –ę- in Simm, Saarbr, Kobl, als drp, tr-, Pl. -- in WSaarbg, Trier-Mettnich, Prüm, Malm, als trǫp, Pl. -- Rip in Schleid, Eusk, Rheinb, Bo, Köln, MülhRh, Sieg, NBerg in Sol, Düss [drǫp Dür-Merzenich], als drǫp, Pl. -ǫ- Klevld [-- Kref, Mörs-Neuk], als dǫr(ə)p, Pl. --, also mit r-Umsprung, in Lennep bezeugt [urkdl. ein Junggesell, ein baufällig Tropf Birkf 1627] m.: verächtl. ein geistesdumpfer, einfältiger, täppischer, kopfhängerischer, trübsinniger, unbeholfener, verschlossener, armseliger Mensch; en armen (armseligen, onnöselen) Tr., auch bedauernd, bemitleidend; en gode, treue Tr. gutmütig u. beschränkt. Hans Meier hät ein Aug on twei Eier; he sett do wie nen armen Tr., de Hor hangen em öm den Kopp Sol.

Troppert -pərt, Pl. -tən Prüm m.: s. Tropp.

troppig -ǫp-, –b- Prüm, Malm; -ǫb- Saarbr Adj.: mutlos, niedergeschlagen, traurig infolge Krankheit, krank aussehend, bes. von Haustieren [urkdl. ein arme tropffige Familie Aach 1750].
 
 
Tropp V, Troppen das Wort (nhd. Tropfen) ist als drobə, –ǫ- Sg. u. Pl. Rhfrk, Trier-Stdt, Westerw, Siegld [doch haben der Hunsr, das Saargeb. daneben dribs, –e- f., das im lrhn. Mosfrk ausschließlich gilt, s. Trippse; in Bitb, Prüm auch drep f., s. Trippe; doch in der Bed. »Arzneitropfen«, »guter Wein«, heißt es auch in diesem lrhn. Mosfrk drǫbən u. für ein Schnäps'chen drępχən, –e-]; dann folgt Rip drǫpə(n) Sg. u. Pl. [Sieg u. Bo, Rheinb, Eusk vielf. tr-; NBergh, Dür, Jül, drǫp Pl. -- m.; Monsch, Eup, Aach drp, Pl. -pə f. (Aach-Stdt m.)]; Berg drǫpən, –o- Sg. u. Pl. (Elbf -pəs) m. [im Wupperbogen um Remschd, Mettm um Velbert drōpən; Wermelsk drǫfən, uWupp drofə u. drǫpə]; SNfrk im Selfkant drəp, drăp, Pl. -pə m.; NWErk, Kemp, Kref, Mörs-Neuk drəp, Pl. -ə- m. [Kref-Stdt daneben -ǫp, Pl. -ǫpə für jeden Tropfen; sonst im

[Bd. 8, Sp. 1393]
drəp-Geb. drǫpə »Arzneitr.«; MülhRuhr drōp, Pl. -pə »jeder Tr.«; s. auch Drüpp]; Demin. -ebχə, –ę-, –-, -pkə [im Selfk -əpkə, aber -pkə »Arzneitr., Schnaps«] m.: 1.a. wie nhd.; enen Dr. Reəge, Water; et reəgent decke Dröəp; et klatert, kins (kick ens), wat Dröəp; me habbe gene Dr. Regen krigen; en der Fläsch es kene Dr. miəh; ene Dr. an de Nas habbe Kemp, Allg.; ene Wasser-, Rēn-, Blots-, Schwessdr. Rip, Allg. RA.: Se gliche sich wie zwei Dröppe Wasser Aach, Allg. Bes dar läuf noch männeche Dr. der Rhing eraf Köln, Rip. Mer muss keinen Dr. Wasser vun der Müll afkehre sich nicht der nötigen Mittel entblössen Köln-Stdt. Wörm in de Göt (Gosse); Dr., wat duj in de Regen? gesagt, wenn ein unfähiger Mensch etwas unternehmen will, dem er nicht gewachsen ist Klev. Es rent dicke Dr., die Buwe moss mer kloppe, de Märe m. mer schone wie de Kaffeebohne (Zitrone)! Saarbr. De Hiəmel hängk voll Schöppkəs (Schäferwölkchen) on morge göf et Dröppkəs od. einfach van Dag Sch., moərn Dr. Nfrk. Reine, R., Dröppche, fall net op dei Köppche, f. net op e Foderfass, sos wiərschde ganz traufnass! Kinderld. Ahrw; Varianten auch sonst bekannt. Droppen, die op Palmsonndag falle, soll mer mot der Sül (Ahle) erussteiche Schleid-Hellenth. Güt et Ostern ene Dr., kann ous (uns) kenne Ishellige foppe Sülzt. De dägliche Dr. macht et Dach nass Monsch, Aach, Eup. Alle Dags e Dröppche git derno e Louch em Sten Dür. Dat (unzureichende Mittel) es alles nur ene Dr. op ene hēsse Sten Rip, Allg., — uf e glihnig Platt Hunsr. Met Dr. kemmt et, met Amern (Eimern) giht et das Unglück Trier. Je grötter den Dr., je dünner den Drank MülhRuhr. We den letzten Dr. ut en Kruck drinkt, de fällt den Diəkel op de Nas Ess. Dröppke, Schöbbke tuw! gesagt bei einer Zugabe beim Milchverkauf Emmerich. Dat kümmp langsam es (als, wie) beim Ossen de Milk, alle siewe Joăhrs en Dröppken MülhRuhr, Nfrk. Met nem Dr. Honneg fängk mer mih Flege wie met nem Fass Eissig Dür-Gürzenich. Döm fällt ene Dr. Blot va jen Hatz (Herz) aus Schmerz über ungleiche Verteilung Aach; do fel dem enen Dr. vam Herze es tat ihm leid, war ihm unangenehm Sieg. Et es derno, as et fällt, sagg Ulenspiegel, du frug öm de Wertsfrau, die en Dr. an de Nös hatt', of he met eten woll Rees-Ringenberg, — derno, of ek met et, säi U., do hatt' sin Moder enen Dr. an de Nös Mörs-Xanten. En Dr. Glöck es min liewer as en Fatt voll Verstand Mörs-Veen, Heinsb-Myhl. — Rätsel. Wat is am hellste in der Kirch? De Dr. an de Nas Rhfrk, Allg. Et steng (stand) e Bömmke an de Rhin; et woər sovöll Blättsches op dat B., äs Dröppkes en der Rh. woəre; op jedes Blättsche soət e Jöfferke; wie koəme de J.kes üəver der Rh., ohne dren te falle? Jedes J. trank ein Tr.chen Heinsb-Erpen. — b. Arzneitropfen (s. o. die Bemerkungen), meist Pl.; de Dokter horr em wiere Dr. verschrieb Rhfrk, Allg.; Dr. (Dröppkes) ennehmen Barm, Allg.; gröne Dr., Hamburger, — Hofmanns Dr., Ise-, Magedr. Allg. — c. en extra gou Dr. starker Kaffee Eup-Raeren. — d. Dröppchen (usf.) ein kleines Glas voll Schnaps, der 16. Teil eines Liters;

[Bd. 8, Sp. 1394]
e klen (gruss) Dr.; brängt (geft, doht, schött) mir en Dr. Rip, Allg. (auch wo Trippe gilt). RA.: Für Mannslöck (-leute) de Dr.chər, f. Fraulöck de Köppcher (Kaffeetässchen) Schleid-Hellenth. Dat es e Dr. für der Hos (Husten) ein leckerer Schnaps Jül. E Dr. Klore (Kornbranntwein) helt der Mann op de Johre Aach. De es am Dr.kəs zappe ihm tropft die Nase Erk-Keyenbg. Ene goə Fohrmann drenkt sin Dr.kəs Heinsb-Myhl. We gen Dr. drenke kann, de kann och gent verdenne Monsch-Witzerath. Ich dronk es ger e Dr., ich ging ens ger erus, ich kreg de Katz möm Wöllche on schmess se vür dat Hus, on en dem Kasteröllche bröllt de Kalfskopp op em Für ebd. De hät e söss Dr. verdent er hat dem Taugenichts die Wahrheit gesagt Schleid-Hellenth. De stickt de Kopp in ene Stropp für en Dr. Heinsb-Höngen. Tum leckeren Dr. Wirtshausname. Barm — Früher besuchten sich auf Dreikönig die Nachbarn; dabei tranken sie gemeinsam aus einem grossen Glase e Dr., in dem Zucker war; man ass dabei Platzgebäck od. Spekulatius Erk-Elmpt. — e. ene gode Droppe(n) guter Wein Rip, Allg. (so auch im Tripps-, Dropp-Geb.). — 2. übertr. a. kene Dr. rein gar nichts; k. Dr. krisde! Rip, Allg. — b. armseliger Drobbe Schwächling Saarbr-Pflugschd.

Troppen-tag ēndrǫpəndāx Gummb-Berghsn, Sol-Burschd; -drǫfəs- Sol-Hilgen; -fens- Wermelsk m.: der Tag der Sivveschlöfer (27. VI.) od. Mariä Heimsuchung (2. VII.). Morn hammer (den) E., wenn et m. rent, rent et sivve Wechen (Wochen). Troppen-tränchen drǫbəndrē:nχə Merz-Nunk n.: im Kindersp.: Mairenche, Tr., fall uf meich, dann wachsen eich!

Tröppchens- in den Zs. -χəs-, –kəs-: Tröppchens-doktor -dǫktər MGladb, Sol m.: scherzh. Homöopath. Tröppchens-gläs'chen Allg. n.: Schnapsgläs'chen. Tröppchens-haus -hus Dür n.: scherzh. Wirtshaus. Tröppchens-kram -:m ebd. m.: scherzh. Schnapsschenke. Tröppchens-mann Eup-Hauset m.: verächtl. Schnapstrinker. Tröppchens-nase -nā:s Köln f.: dass. Tröppchens-plästerer -ī·ə.- Aach-Stolberg m.: dass. Tröppchens-schwärmer Köln m.: dass. Tröppchens-reise -rē:s Kemp f.: op de Dr. siən sonntagsmorgens von Wirtschaft zu Wirtschaft Schnäps'chen trinken gehen. PfWB tröppchens-weise -wī:s Barm, Rees Adv.: tropfenweise, nach u. nach. Tröppchens-wirt Rip, Nfrk m.: verächtl. Schnapswirt.

Tröppe drp Rheinb, Bo, Sieg, Sg. t. f.: Dachtraufe, auch Dachdr. RA.: De ös us em Ren en de Dachdr. konn. — N. einschl. Ruhr drøp m.; s. Drüpp.