| Pfälzisches Wörterbuch | ![]() | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Tolo bis Tomate (Bd. 2, Sp. 325 bis 326) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Tolo, m. Tolpatsch, m. tolpatschig, Adj. Tölpel, m. tölpeln Dolpes dolpig Dolwen Dolwer(t) Dom, m., n. Tomate, f. Tomaten-salat Tomaten-soße Tomaten-suppe Tombak, n. tombaken, Adj. Tombro, m. Domestik, m. Dom-herr, m. Dom-holz, n. Dominik, m. Domino, n. Dominus, m. Dom-kandel, m. Dom-kapitel, n. Dom-kirche, f. Dom-los, n. Dommel Tommy, m. Dom-napf, m. Dom-pfaff, m. Dom-schüssel, f. Dom-stift, n. Dom-turm, m. Ton, m. Ton, m. ton-angebend, Adj. Donau, f. Döne, f. Döne-bank, f. tönen, schw. Ton-erde, f. Ton-gewanne, f. Toni, m. Ton-klicker, m. Tonne, f. Donner, m. Donner-axt, f. Donner-bart, m. Donner-distel, f. Donnererden-leder, n. Donnererden-wetter, n. Donner-gerumpel, n. donner-grün, Adj. Donner-hagel, m. Donnerhagel-wetter, n. Donner-heil, n. Donnerischer, m. Donner-kaiser, m. Donner-kätzchen, n. Donner-keidel, m. Donner-keil, m. Donnerkeil-donnerwetter, n. donner-keils, Adj. Donnerkeils-ärmel, m. Donnerkeils-vieh, n. Donner-klapp, m. Donner-krachen, n. donner-latters, Adj. Donner-leder, n. Donner-loch, n. Donnerment, n. donnern, schw. Donner-platz, m. Donner-puppe, f. Donners-berg, m. Donnersberger, m. Donnerscher Donner-schlacke, f. Donner-schlag, m. Donner-stachel, f. Donners-tag, m. Donner-streich, m. Donner-westrich, m. Donner-wettel, n. Donner-wetter, n. Donnerwetter-keil, m. donner-wetters, Adj. Donnerwetters-kälte, f. Donnerwetters-kerl, m. Donnerwetters-licht, n. Donnerwetters-schnake, f. Donner-wurzel, f. Donner-ziege, f. Donsieders, ON doof Dool Dootsch Tootsch Topatsche, f. | 1. 'dummer, ungeschickter Mensch, Trottel, Tölpel', Tolo (ˈtōlō) [verbr. KU]; vgl. PfWB Tolpatsch. Syn. s. PfWB Tappes 1 a. — 2. 'Verrückter'. Er isch e T. [KU-Nd'staufb]; vgl. PfWB Tollschädel. — Trotz der Länge des ersten Vokals möglicherweise zu PfWB toll gehörend, vgl. Südhess. I 1566; RhWB Rhein. I 1550 Dulo; Bad. I 589 Dullo 'Rausch'. 1. a. 'ungeschickter, unbeholfener Mensch', auch Schimpfw., Dollbatsch (ˈdǫlbad, -bḁd) [verbr.], Toll- [KU-Rehw O'staufb], Dollwatsch [ KL-Wörsb], Dallpatschert [IB-Eschring], Dallebatsch [Don (Steinmetz)], Dollpatsch [ Gal-Reichb]. Du bischt e rechter Dollbatsch [Pirmas]. Nach Otterstetter 253 gehört das Wort in Pirm vorn. den gehobenen Ständen und Berufen an. Syn. s. PfWB Tappes 1 a. — b. 'Mensch mit ungebührlichem Benehmen', Dollbatsch [ KU-Schmittw/O IB-Ballw], Toll- [ ZW-Riedbg PS-Hermbg]. — c. 'tolles, geschwätziges Frauenzimmer' [VPf]. — d. 'wer polternd auftritt' [ RO-Dielkch]. — e. 'Dummkopf' [ ZW-Battw]. — 2. 'Verrückter' [ ZW-Wiesb Bottb RO-Lettw]. — Aus ungarisch talpas 'breitfüßig', vgl. Kluge-Mitzka19. — Südhess. I 1567; RhWB Rhein. VIII 1229; ElsWB Els. II 681; Bad. I 498. [Bd. 2, Sp. 326]
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| © 2002—2010 by Kompetenzzentrum für elektronische Erschließungs- und Publikationsverfahren in den Geisteswissenschaften an der Universität Trier Home | Impressum | Kontakt | ![]() | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||