| Netz-Navigator | |||||||||||||||||||||||||||
| PfWB Ei-kugel (Bd. 2, Sp. 763) | PfWB Schieß-klicker (Bd. 5, Sp. 966) | PfWB Kugel (Bd. 4, Sp. 665) | |||||||||||||||||||||||||
[Bd. 5, Sp. 967] PfWB Berbs, PfWB Berta 2, PfWB Pertscher, PfWB Pick, PfWB Picker 4, PfWB Pickes, PfWB Pickser, PfWB Pinker, Blaffer(t) 3 c, Blaufuchs 2, PfWB Bleibumpel, PfWB -klicker, -kugel 2, -linslein, -walze, -werfel, PfWB Bock 5, PfWB Polack 4, PfWB Polacker, PfWB Polackes, PfWB Bollales, PfWB Bollauge 2, PfWB Bollen 1 d, PfWB Bolz 2, PfWB Bolzer, PfWB Bombe 2, PfWB Pritscher, PfWB Pritschklicker, PfWB Pritschling, PfWB Brulle, PfWB Puckert 2, PfWB Bull 1 a, PfWB Bullensklicker, PfWB Buller, PfWB Bummerax, PfWB Bumpel 2, PfWB Butzklicker, PfWB Dampfwalze 2 b, PfWB Taube 3, PfWB Dickkopf II 2 d, PfWB Titsch, Tocker(t), PfWB Tonklicker, PfWB Doppelschuß, PfWB Dotz 3, PfWB Traube 2, PfWB Treffer 2, PfWB Trumpel 2, PfWB Druschel 2, PfWB Tüpfelschuß, PfWB Eikugel, PfWB Eisen 2 c, PfWB Eis(en)galle 2, PfWB Eisenklicker, -kugel, PfWB Erbse 2 a, PfWB Erbser, PfWB Erdbollen, PfWB Erdchen, PfWB Erdklicker, -kugel 2, PfWB Finzchen, PfWB Fleischklicker, -kotzer, PfWB Fuchs 2 d α, PfWB Galle 3, PfWB Gerbs'chen, PfWB Gewinner 2, Gip(s)klicker, -murmel, PfWB Glas 2 d, PfWB Gläß, PfWB Glasbäbel, -bombe, -brulle, -bull(er), PfWB Glaser 3, PfWB Glaskartätsche, PfWB -klicker, -kloß, -kugel 1, PfWB Glucke 5, PfWB Glücksklicker, -vogel 2, PfWB Gockel 2 d, PfWB Golo 2, PfWB Gopel 2, PfWB Grünchen, PfWB Gukert, PfWB Haferwalze, PfWB Handtasche 2, PfWB Hartsteinklicker, PfWB Harzchen, PfWB Harzer, PfWB Hechel, PfWB Huß 2 c, PfWB Kachelchen, PfWB Kaiser 2 c, PfWB Kalb 2 d α, PfWB Kalkschisser, PfWB Karo 2 a, PfWB Kartatsche 2 a, PfWB Käseklicker, PfWB Katze 2 c, PfWB Katzenauge 2, PfWB Kegler, PfWB Kern II 4, PfWB Kieselklicker, PfWB Kitz, PfWB Klicker 1, PfWB Kloß 2 b, PfWB Klotz 1 c γ, PfWB Knällser, PfWB Knärbsel, PfWB Kneipser, PfWB Knirps 2, PfWB Knupper 5, PfWB König 4 c, PfWB Königin 3 a, PfWB Kopf 3 d π, PfWB Koralle 3, Krottenauge, PfWB Kugel 1 c α, PfWB Kuh 2 c, PfWB Lämpler, PfWB Lanze 2, Leim(en)gackel, PfWB -klicker, -klotz 2, -knausen, -kugel, -platsch, -scheck(en), -stratze, PfWB Lettenklicker, PfWB Linse 2 a, PfWB Luchser 2, PfWB Luisen, PfWB Machat, PfWB Machert 2, PfWB Machklicker, PfWB Mann II 2 b β, PfWB Marbel 2, PfWB Märbes, PfWB Marmel 2, PfWB Marmorkugel, PfWB Marmottchensstein, PfWB Mehlklicker, PfWB Milchklicker, PfWB Molles 3, PfWB Moloch 2, PfWB Moos 2, PfWB Moppel 4, PfWB Mops 5, PfWB Mopsler, PfWB Mürbsel, PfWB Murmel, PfWB Murmelstein, PfWB Mutter 4 c, PfWB Nestquack 2, PfWB Nickel 3, PfWB Nolze, PfWB Normalklicker, PfWB Ochsenauge 2 b, PfWB Qualle, PfWB Quatsch 4, PfWB Quinex, PfWB Rammkugel, PfWB Rampel, PfWB Ratzkugel, PfWB Rolle 1 h, PfWB Roller 1 a, PfWB rot 2 a, PfWB Rugeler, PfWB Rumpel, Rutzbull, Säckler 3, PfWB Schaf 3 c, PfWB Scheelauge 2, Scheibel-, PfWB Schiebelklicker, PfWB Schießer 2 b, Schießkugel, Schmeißer, Schmeißklicker, -kugel, Schnalzer, Schneller, Schosser, Schubeler, Schubelklicker, Schurbel, Schurgel, Schurgeler, [Bd. 5, Sp. 968] Schurgelklicker, Schuß, Schusser, Schwartenkracher, Selters, Setzer 4, PfWB Setzklicker, PfWB Siemchen, PfWB Silberhannes, PfWB Sodageorg, PfWB Spallkugel, PfWB Spielkugel, PfWB Stahlklicker, -kugel, PfWB Steinklicker, -kugel, PfWB Stratzklicker, PfWB Stutzer, PfWB Wagklicker, PfWB Walze, PfWB Weißkern, PfWB Werfel, PfWB Werfer, PfWB Werfklicker, PfWB Wolf, PfWB Zementklicker, PfWB Zwiebel. — Südhess. V 287; RhWB Rhein. VII 1112.
| 1. wie schd., Ku(e)l (kūl) [nördl. WPf NPf mancherorts nördl. VPf], (kūəl) [KU-Wolfst (neben kūl) Reipkch ZW-L'wied RO-Callb KB-Stauf FR-Colgst], Kuch(e)l (kuxəl, kuxl) [mittl. u. südl. WPf verbr. mittl. VPf fast allg. südl. VPf], (kūxəl, kūxl) [ KU-Dietschw ZW-Battw PS-Leim LU-Opp], (kūöəl, kūγl) [LU-Neuhf NW-Geinsh Seeb Ungst Appth SP-Dudhf W'see (vgl. Bertram § 207) PS-Busbg], Koch(e)l (koxəl, koxl) [ KU-Ohmb BZ-V'weidth], Kug(e)l (kugəl, kugl) [PS-Trulb Schönau FR-Maxd Kl'niedh Lambsh LU-Maud Muttstdt Böhl Alsh Fußgh NW-Meckh Neukch Elmst Speybr (vgl. Bertram § 207)], (kūgəl, kūgl) [ KU-Dietschw ZW-Battw LU-Böhl]; Pl. -e; Dim. Ki(e)chelche, -je, Kielche, Ki(e)chele. Der isch rund wie e K., von einem Wohlbeleibten [LA-Edk, verbr.]. Er hot e Kopp wie e K. [RO-Semb, verbr.]. Der Igel macht e K. [ ZW-Battw]. a. 'Geschoß von Feuerwaffen'; Zs.: PfWB Blei-, PfWB Gewehr-, PfWB Kanonen-, Revolverkugel. Er hot sich e K. dorchs Hern (dorch de Kopp) gschosse [LA-Queichh, verbr.]. RA.: Der Gaul lääft wie e K. aus de Flint [ GH-Kand, mancherorts]. Du bisch jo wie e K. aus de Bichs!, von einem flinken Kind [Kaislt]. Volksgl.: Wann e Flint verhext is, muß mer se mit 're silwerne K. lade [Fogel Beliefs Penns Nr. 650]. — b. 'Kegelkugel'; Zs.: PfWB Holz-, PfWB Kegelkugel; die K. werfe, schiewe [verbr.]. Die K. holt alle Neine [LU-Opp, verbr.]. — c. α. 'besonders dicker Klicker (Spielkugel)'; Zs.: Achat-, PfWB Eisen-, PfWB Holz-, Lehm-, PfWB Spiel-, PfWB Steinkugel; mit de glaseniche K. werfe [KU-Bedb, verbr.]. Syn. s. PfWB Schießklicker. — β. 'Klicker; bes. kleiner Klicker', Dim.; 's Kichelche aus Eise [IB-Eschring]; e gut Kichelche [ PS-H'einöd]. — d. 'die K. als Weihnachtsschmuck'; Zs.: PfWB Glas-, PfWB Weihnachtskugel. Die Kuchele am Bäämche glitzere [SP-Hanhf, verbr.]. Heit werre farwiche un weiße Kugle an de Baam gehängt [PS-Gersb, verbr.]. — 2. übertr. a. 'Dinge, die einer K. ähnlich sind'. α. 'Gelenkkopf' [mancherorts]. — β. 'Augenstern'; vgl. PfWB Pupille 1; Zs. PfWB Augenkügelchen; 's Kielche [ FR-Kindh]. — b. vgl. auch: Billard-, Bläu-, Erd-, Grundbirnen-, Motten-, Ramm-, Seifen-, Stopf-, Wurmkugel. — Südhess. IV 12/13; RhWB Rhein. IV 1660/61; LothWB Lothr. 318; ElsWB Els. I 428.
| ||||||||||||||||||||||||||
|
| ||||||||||||||||||||||||||
| © 2010 by Kompetenzzentrum für elektronische Erschließungs- und Publikationsverfahren in den Geisteswissenschaften an der Universität Trier Home | Impressum | Kontakt | |||||||||||||||||||||||||||