Wörterbuchnetz
Netz-Navigator
 
 LothWB Schank I (Bd. 1, Sp. 434b)   Lexer schranc -kes (Bd. 2, Sp. 785)   BMZ SCHRANC (Bd. 3, Sp. 202b) 
  ElsWB  PfWB  RhWB Schank I [àk Fo. Rein. Sgd. Mett.; a Pü. Ri. Ha.; ok Lix.; ao Saaralb. — Pl. èk, èg] n. Schrank: ’s Brot leit im Sch. —  ElsWB els. 2, 421, hess. 341, baier. 2, 431 ebenso; s. a.  DWB Gr. Wtb. 8, 2160. Schon mhd.  Lexer schanc neben  Lexer schranc.

 

 FindeB schranc flex.-kesstm. (BMZ II2. 202b) pl. schrenke, auch schranke Adrian , schranc Lor.: was absperrt, schranke, gitter, einfriedigung, phala Voc. 1482, cancellus Dfg. 94 b ( schank, schang), n. gl. 70 b (scrank, scrang). Troj. Hadam. Pass. diu rivier sie mit einem schranke nâhen umbeslôʒ Loh. 4015. nû wart dâ ouch ein ander schranc gemachet, dar inne enzwischen solt man stên ib. 2003. ein schrank u. gerüst mit eim sneller Tuch. 214,2. 298,27. des turnieres sch. Antel. 8. die schranc des turniers wâren wol bestalt, besetzet, aufgetân Lor. 176,1. 5. 9. 177,3. 179,4. er ging in die schrank, dâ er den seinen kempfer fant ib. 196,9. den schranc widerstürzen Hpt. 6. 379,85. die schranke gitter wâren von golde Adrian 418,1. schrenke oder brucken oder graben machen Mb. 41,418 ( 1349 ) ; gestelle, etw. darauf zu henken: ein schranc, dâ hundert schilt an hiengen Orl. 7856 ; umschliessung, umarmung, verschränkung, flechtung, windung Trist. U. Renn. Pass. Frl. Hätzl. die dâ suochten wilde krümbe und mangen wunderlîchen schranc Troj. 20263. ir gelust sie het gelêrt der minne schranc Loh. 2372. 6815. der Wâleis und diu herzoginne der schrenke niht vergâʒen, dâ von liebe samnet sich ib. 6817 ; unterschlagung eines beines: mit den armen sie sich swiefen ze ringen und ze lenken, mit den vüeʒen ze schrenken Krone 12102 ; einschränkung Frl. 322,9. Erlœs. s. 320,342. loben sunder schranc Teichn. A 7 b . bildl. hintergehung, betrug Neidh. Frl. ein- u. abgeschlossener raum, schrank, md. schanc (BMZ II2. 81a) archivum, armarium, scrinium, spintrum: schrank, schank, schang Dfg. 46 b . 49 a . 521 a . 547 b , n. gl. 345 b . daʒ sielbern geschirre in einem schanke beschlieʒen Mone z. 22,367 ( 1429 ). kisten u. schenk Mich. M. hof 14. 18. die schenke ûf brechen Germ. 6,60. vgl. Vilm. 341. Weig. 2,559. 634.

 

 Lexer FindeB SCHRANC stm.
1. was absperrt, schranke, gitter, zaun, einfriedigung überhaupt. ahd. scranc ( lat.fraus ) Graff 6, 583. Schmeller 3,517. plur. schrenke, daneben schranc stf., gen. schrenke. cancellus, phala voc. 1482. fuorte in eime schilte blanc von lâsûr einen blâwen schranc troj. s. 207. c. trat ûf des tempels schranc: dâ was ein hôher ummeganc Pass. 264,19. ein ruowe, ein schranc, ein festiu werre daʒ ist diu liebe für ungemach Hadam. 92. einem dinge schranc geben es einschränken Frl. 322,9. der betrengt sie deste êr in ires rehtes schrenken Erlös. s. 320.
2. verschränkung, flechtung, windung. zwei liechte swert sach jener vor Francisco krûzewîs. vor sîner brust was der schranc Pass. K. 533,29. arm und bein âne schranc U. Trist. 424. mit den armen sie sich swiefen ze ringen und ze lenken mit den vüeʒen ze schrenken krone 149. a. mit sô maniger hendlîn schrenk Hätzl. 1,84,59. in süeʒer minne schrenken das. 1,3,21. vgl. Wolk. 33,1,25. 76,2,31. diu riviere sie mit einem schranke nâhen umbeslôʒ Lohengr. 101. alter nimt slangen irn schranc Renner 23027. daʒ si daʒ wesen unt daʒ leben in manege schrenke vlihtet Frl. ML. 7,3.
3. figürl. hintergehung, betrug. daʒ si an mîner stæte nindert vindet dwerhen schranc Nith. H. 92, 24 u. anm. vgl. XII, 22. ir tretent in simonîen schranc Frl. 295,3. meit sunder schranc Frl. ML. 22,3.